บ้านขุนแปะจัดโครงการฟื้นฟูคุณค่า “เดปอถู่”

สืบสานภูมิปัญญาปกาเกอะญอ เชื่อมโยงคนกับป่า สู่การอนุรักษ์อย่างยั่งยืน

วันที่ 9 ตุลาคม 2569 ณ บ้านขุนแปะ ตำบลบ้านแปะ อำเภอจอมทอง จังหวัดเชียงใหม่ ชุมชนบ้านขุนแปะและภาคีเครือข่าย ภายใต้โครงการ Inclusive Conservation Initiative (ICI) ร่วมจัดกิจกรรม “โครงการฟื้นฟูคุณค่าเดปอถู่” เพื่อร่วมเรียนรู้วิถีวัฒนธรรม สืบสานภูมิปัญญาท้องถิ่นของกลุ่มชาติพันธุ์ปกาเกอะญอ และส่งเสริมความร่วมมือในการดูแลรักษาทรัพยากรธรรมชาติและผืนป่าอย่างยั่งยืน

กิจกรรมครั้งนี้มีผู้เข้าร่วมจากหลายภาคส่วน ได้แก่ กำนันตำบลบ้านแปะ      ผู้อาวุโส ผู้แทนจากโครงการหลวง โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล (รพ.สต.) โรงเรียนขุนแปะ ผู้นำชุมชน สมาคมปกาเกอะญอเพื่อการพัฒนาอย่างยั่งยืน (PASD) และกลุ่มอนุรักษ์บนพื้นที่สูงอำเภอจอมทอง (HNCC) ที่มาร่วมแลกเปลี่ยนเรียนรู้และสานพลังความร่วมมือในการอนุรักษ์วัฒนธรรมและธรรมชาติ

กิจกรรมยังสะท้อนให้เห็นถึงความหลากหลายทางความเชื่อของชุมชนบ้านขุนแปะ โดยมีผู้เข้าร่วมทั้งผู้ที่นับถือศาสนาดั้งเดิมของชุมชนศาสนาพุทธ และศาสนาคริสต์ ซึ่งต่างมาร่วมแลกเปลี่ยนเรียนรู้และสืบสานคุณค่าทางวัฒนธรรม ภายใต้ความเคารพในความแตกต่างและความร่วมมือในการดูแลรักษาผืนป่าและทรัพยากรธรรมชาติให้คงอยู่คู่ชุมชนสืบไป

“เดปอถู่” ภูมิปัญญาที่เชื่อมโยงคน ป่า และชีวิต

“เดปอถู่” เป็นภูมิปัญญาท้องถิ่นและวิถีวัฒนธรรมของกลุ่มชาติพันธุ์ปกาเกอะญอ ที่สะท้อนความสัมพันธ์อันลึกซึ้งระหว่างมนุษย์กับธรรมชาติ ผ่านประเพณีการนำสายสะดือของเด็กทารกแรกเกิดไปผูกไว้กับต้นไม้ใหญ่ในป่า โดยเชื่อว่าต้นไม้ต้นนั้นเป็น “ต้นไม้ชีวิต” ของเด็ก

พิธีกรรมดังกล่าวไม่ได้เป็นเพียงประเพณีที่สืบทอดกันมาเท่านั้น แต่ยังเป็นกุศโลบายทางวัฒนธรรมที่ถ่ายทอดความผูกพันระหว่างคนกับผืนป่าจากรุ่นสู่รุ่น เมื่อชีวิตของลูกหลานเชื่อมโยงอยู่กับต้นไม้และธรรมชาติ การดูแลรักษาป่าจึงเป็นส่วนหนึ่งของการดูแลชีวิต และเป็นความรับผิดชอบร่วมกันของคนในชุมชน

ฟื้นฟูคุณค่าทางวัฒนธรรม สร้างพลังความร่วมมือของชุมชน

โครงการฟื้นฟูคุณค่า “เดปอถู่” มุ่งส่งเสริมการอนุรักษ์และสืบสานมรดกทางวัฒนธรรม ควบคู่กับการสนับสนุนบทบาทของชุมชนในการดูแลทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม โดยให้ความสำคัญกับการมีส่วนร่วมของคนในชุมชนและภาคีเครือข่าย การถ่ายทอดองค์ความรู้ ตลอดจนการสร้างความเข้าใจร่วมกันท่ามกลางความหลากหลายทางวัฒนธรรมและความเชื่อ

การมีส่วนร่วมของผู้นำชุมชน หน่วยงาน องค์กรภาคประชาสังคม และสมาชิกชุมชนที่มีความเชื่อแตกต่างกัน สะท้อนให้เห็นถึงพลังของความร่วมมือที่สามารถเชื่อมโยงผู้คนเข้าด้วยกันผ่านเป้าหมายร่วมกัน คือการรักษาคุณค่าทางวัฒนธรรมและดูแลผืนป่าให้คงอยู่อย่างสมดุลและยั่งยืน

การฟื้นฟูคุณค่า “เดปอถู่” จึงไม่ใช่เพียงการสืบสานประเพณีของบรรพบุรุษ แต่ยังเป็นการส่งต่อองค์ความรู้ ความภาคภูมิใจในอัตลักษณ์ของชุมชน และจิตสำนึกในการอนุรักษ์ธรรมชาติไปสู่คนรุ่นต่อไป

เพราะการรักษาผืนป่า คือการดูแลทั้งชีวิต วัฒนธรรม และอนาคตของลูกหลาน“สืบสานภูมิปัญญา เคารพความหลากหลาย ผสานพลังชุมชน ร่วมดูแลผืนป่าอย่างยั่งยืน”